Waarom verlangen we zo naar comfort?
De weersvoorspelling ziet er niet goed uit.
“Dan gaan we volgende week wel wandelen.”
Het regent.
“We blijven vandaag beter binnen.”
De zon schijnt.
“Eindelijk mooi weer!”
Het zijn uitspraken die we allemaal wel eens gebruiken. Zonder erbij stil te staan, zijn we regen, wind en kou steeds meer gaan zien als iets wat we liever vermijden.
Dat geldt niet alleen voor het weer. We leven in een wereld waarin comfort bijna vanzelfsprekend is geworden. We verwarmen onze huizen wanneer het koud is, zetten de airco aan tijdens een hittegolf, nemen voor korte afstanden de auto en brengen steeds meer tijd binnen door. Zelfs een paar regendruppels zijn soms al genoeg om een wandeling uit te stellen of meteen een paraplu boven te halen.
Daar is op zich niets mis mee. Comfort heeft ons leven op veel vlakken aangenamer en veiliger gemaakt.
De vraag daarom niet hoeveel comfort we hebben, maar hoeveel variatie we nog ervaren.
Ons lichaam is duizenden jaren geëvolueerd in een wereld waarin warmte en kou, zon, regen en wind elkaar voortdurend afwisselden. Vandaag brengen veel mensen het grootste deel van hun tijd door in een omgeving waar de temperatuur nauwelijks verandert en natuurlijke prikkels zoveel mogelijk worden vermeden.
Nu, die prikkels zijn niet verdwenen, maar wij zijn ze steeds beter gaan vermijden. En dat is jammer. Comfort is niet slecht, maar het is net dat lichaam en geest juist veel kunnen leren van afwisseling.
Waarom ongemak niet altijd slecht is
We proberen ongemak vaak zo snel mogelijk weg te nemen.
Te warm? Airco aan.
Te koud? Verwarming hoger.
Het regent? Binnen blijven.
Maar ons lichaam is niet gemaakt om voortdurend dezelfde omstandigheden te ervaren.
Integendeel.
Ons lichaam is juist bijzonder goed in zich aanpassen. Wetenschappers noemen dat principe ook wel hormese: een korte, gecontroleerde uitdaging waarop het lichaam reageert door zich aan te passen. Niet omdat de uitdaging aangenaam is, maar omdat ze tijdelijk is en gevolgd wordt door voldoende herstel.
Dat zie je niet alleen bij koude.
Wanneer je sport, belast je je spieren. Tijdens het herstel worden ze sterker.
Wanneer je iets nieuws leert, daag je je hersenen uit. Na verloop van tijd wordt het gemakkelijker.
Ook een korte blootstelling aan kou of warmte kan zo’n natuurlijke prikkel zijn. Op zichzelf zijn kou of hitte niet persé gezond of ongezond, maar ze leren ons lichaam wel omgaan met afwisseling.
Hetzelfde geldt voor de natuur. Een frisse winterochtend of een wandeling in de regen zijn niet altijd comfortabel, maar ze nodigen je lichaam uit om zich opnieuw aan te passen.
Misschien is dat precies wat we vandaag soms missen. Niet meer comfort, maar meer variatie.
Comfort helpt ons herstellen.
Afwisseling helpt ons groeien.
We hebben allebei nodig.
Regen is niet het probleem
Regen, wind en kou zijn niet de vijand. Misschien zijn het gewoon natuurlijke prikkels die we steeds minder ervaren.
Een wandeling in de regen verloopt anders dan een wandeling in de zon. Je stapt vaak wat trager, luistert meer naar de druppels op de bladeren en merkt geuren op die je op een droge dag nauwelijks waarneemt.
Ook mist verandert een landschap. Bekende paden voelen plots anders aan. Je blik reikt minder ver, waardoor je aandacht vanzelf dichter bij jezelf en je directe omgeving blijft.
Wind doet hetzelfde. Je voelt hem op je huid, hoort hem door de bomen gaan en merkt dat je lichaam zich automatisch aanpast aan de omstandigheden.
En kou?
Kou nodigt je uit om bewust te ademen en aanwezig te zijn. . Ze brengt je aandacht terug naar het huidige moment.
Misschien is dat wel de grootste kracht van de elementen. Ze vragen niets van ons, behalve dat we er even helemaal zijn.
Het zijn geen obstakels die een mooie dag verpesten. Ze zijn een deel van de natuur. En misschien worden onze wandelingen juist rijker wanneer we niet alleen de zon, maar ook regen, wind en kou opnieuw leren waarderen.
Soms is een wandeling niet mooi ondanks de regen, maar juist dankzij de regen.
Zijn we de natuur verleerd?
Kinderen zijn van nature nieuwsgierig.
Ze springen in plassen, maken moddertaarten, klimmen in bomen en vinden regen vaak veel minder vervelend dan volwassenen.
Toch leren ze al snel iets anders.
“Doe je jas aan, anders word je ziek.”
“Pas op voor de modder.”
“Blijf maar binnen, het regent.”
Uiteraard willen ouders hun kinderen beschermen. Dat is heel begrijpelijk. Maar misschien geven we onbewust ook de boodschap mee dat regen, wind en kou iets zijn om te vermijden.
Terwijl regen je niet ziek maakt.
Verkoudheden en griep worden veroorzaakt door virussen, niet door nat worden of buiten in de kou zijn. Kou kan er wel voor zorgen dat je je minder comfortabel voelt, maar ze is op zich niet de oorzaak van een verkoudheid.
En dat is net hetgene wat we een beetje zijn kwijtgeraakt.
Niet onze liefde voor de natuur, maar onze vanzelfsprekendheid om er deel van uit te maken. We trekken steeds minder naar buiten wanneer de omstandigheden niet perfect zijn. Daardoor missen we soms ervaringen die juist op een regenachtige of frisse dag bijzonder kunnen zijn.
Een bos ruikt anders na een regenbui. De stilte van een mistige ochtend voelt anders dan een zonnige middag. En een wandeling met wat wind vraagt misschien iets meer van je, maar geeft vaak ook iets terug.
We hoeven onze kinderen niet te leren dat regen slecht is.
Misschien mogen we hen juist laten ontdekken dat de natuur niet alleen mooi is wanneer de zon schijnt.
Misschien hebben we juist méér natuur nodig
Misschien hebben we niet méér comfort nodig.
Maar méér afwisseling. Meer seizoenen. Meer wind. Meer regen. Meer zon.
Meer momenten waarop we voelen dat we deel uitmaken van de natuur, in plaats van er alleen naar te kijken.
Dat betekent niet dat we voortdurend uit onze comfortzone moeten stappen. Integendeel. Comfort heeft zijn plaats. Net zoals herstel na een training belangrijk is, hebben we ook rust en warmte nodig.
Maar soms zijn we onderweg vergeten hoe waardevol een beetje natuurlijke variatie kan zijn.
Een frisse ochtendwandeling. Een regenbui tijdens een boswandeling. Een kampvuur op een koude avond. Een ijsbad dat je dwingt om rustig te blijven ademen.
Het zijn allemaal kleine momenten waarop je lichaam zich opnieuw mag aanpassen aan de omstandigheden. Je hoeft niet harder te worden. Beschouw het als een uitnodiging om opnieuw in contact te komen met jezelf en de wereld om je heen.
Misschien is dat ook de reden waarom steeds meer mensen de natuur bewust opzoeken. Om even los te komen van de constante prikkels en het comfort van alledag.
Wil je daar meer over weten? Lees dan ook onze blog over bosbaden, waarin we dieper ingaan op de bijzondere invloed van de natuur op lichaam en geest.
Daarom werken wij met de elementen
Bij Expedition-Bliss proberen we de natuur niet te controleren.
Tijdens het Vuur & IJs Weekend passen we ons niet voortdurend aan het weer aan. Maar we proberen de omstandigheden niet voortdurend naar onze hand te zetten.
Schijnt de zon? Mooi.
Regent het? Ook goed.
Hangt er mist? Dan wandelen we in de mist.
Want de natuur past zich niet aan onze agenda aan. En wij hoeven dat ook niet altijd te doen.
De elementen halen ons uit de automatische piloot en brengen onze aandacht terug naar het huidige moment.
Opvallend genoeg zijn het achteraf zelden de perfecte zomerdagen waar deelnemers over praten. Het zijn vaak juist de regenbui tijdens een wandeling, de stilte van een mistige ochtend of de warmte van een kampvuur na een frisse dag die het langst blijven hangen.
Misschien zit de mooiste ervaring niet in perfecte omstandigheden.
Maar in het leren waarderen van de natuur zoals ze zich die dag aan je laat zien.
Tot slot
Het probleem zit niet in de regen.
Maar in onze overtuiging dat een goede dag altijd warm, droog en zonnig moet zijn.
Want wie alleen naar buiten gaat wanneer de omstandigheden perfect zijn, mist precies datgene wat de natuur zo bijzonder maakt.
Een bos ruikt intenser na een regenbui.
Een kampvuur voelt warmer op een frisse avond.
En een wandeling in de wind kan je soms meer laten voelen dan een middag waarop alles comfortabel is.
We hoeven de elementen niet voortdurend te controleren of te vermijden. Misschien mogen we ze gewoon opnieuw leren ervaren.
Maar omdat de natuur ons telkens opnieuw uitnodigt om te vertragen, aanwezig te zijn, mee te bewegen met wat zich aandient en om opnieuw verbinding te maken met de wereld om ons heen.
En precies daar begint het Vuur en Ijs weekend.
De natuur opnieuw toelaten zoals ze werkelijk is.